Postanowiłaś wrócić do pracy. Z poprzedniego artykułu wiesz już jakie masz uprawnienia, związane z ochroną stosunku pracy oraz sprawowaniem opieki nad dzieckiem do czwartego roku życia. Jedno z uprawnień na pewno zasługuje na szczególną uwagę, bo jest nieodłączne od szczególnego przywileju bycia Mamą, czyli z karmieniem piersią – mowa więc dzisiaj będzie o tzw. przerwach na karmienie.

Kto jest uprawniony i jak są udzielane?

Każda mama, która wraca do pracy, ale nadal karmi piersią, ma prawo do przerw na karmienie. Przerwy te wliczają się do czasu pracy i przysługuje za nie wynagrodzenie. Warunkiem który musisz spełnić, aby jest to, by Twój czas pracy wynosił minimum 6 godzin. Wówczas:
– jeżeli karmisz jedno dziecko przysługują Ci dwie, półgodzinne przerwy;
– jeżeli karmisz więcej niż jedno dziecko, przysługują Ci dwie 45 minutowe przerwy.

W sytuacji, gdy Twój czas pracy nie przekracza 6 godzin dziennie, masz uprawnienie
do wykorzystania jednej przerwy w powyższych wymiarach.
Musisz jednak wiedzieć, że jeżeli Twój wymiar pracy nie wynosi 4 godzin dziennie, wówczas nie przysługują Ci żadne przerwy na karmienie.

Na Twój wniosek przerwy mogą zostać udzielone łącznie. Nie ma przeciwskazań, aby były one udzielone na koniec dnia pracy, a więc, aby skróciły dzień pracy o godzinę.

Na jakiej podstawie udzielane są przerwy?

Przepisy prawa pracy wprowadzają jedynie zasadę, iż przerwy udzielane są na podstawie Twojego wniosku, a więc i Twojego oświadczenia, potwierdzającego fakt karmienia. Nie ma żadnych przepisów, które zawierałyby wyjaśnienia czy i w jaki ewentualnie sposób należy potwierdzić owo karmienie. Przepisy nie wprowadzają również ograniczeń czasowych, dotyczących korzystania z powyższego uprawnienia, co w praktyce oznacza, że przysługuje Ci ono tak długo, jak będziesz oświadczała, że jesteś mama karmiącą.Z powyższego wynika więc, że teoretycznie samo twoje oświadczenie powinno być wystarczającym, abyś mogła skorzystać z przerw na karmienie, a pracodawca NIE MA PODSTAW DO ŻĄDANIA PRZEDŁOŻENIA ZAŚWIADCZENIA O KARMIENIU PIERSIĄ.

Czy pracodawca może żądać zaświadczenia o karmieniu – jak wygląda to w praktyce?

Teoria teorią, ale w rzeczywistości bardzo często spotkasz się z sytuacją, w której Twój pracodawca będzie wymagał od Ciebie zaświadczenia lekarskiego, które potwierdziłoby fakt karmienia piersią. Lekarze rodzinni czy pediatrzy z zasady bez problemu wystawiają takie zaświadczenie.  Pracodawcy w obliczu braku wyraźnych zapisów w przepisach prawa pracy, powołują się w tej sytuacji na przepisy prawa cywilnego, przenoszące ciężar udowodnienia faktu na osobę, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Prościej? Zgodnie z tą zasadą, mama, która twierdzi, że karmi piersią, musi ten faktu udowodnić, a tutaj zaświadczenie lekarskie wydaje się być jedyną słuszną formą.

ALE chcę, abyś wiedziała, że takie zasady nie wynikają wprost z przepisów i moim zdaniem taka interpretacja jest niewłaściwa. Pozostaje tutaj przecież jeszcze jeden bardzo ważny aspekt w kontekście owego zaświadczenia. Ja osobiście, wciąż się zastanawiam w jaki sposób lekarz (jakiejkolwiek specjalizacji) miałby sprawdzić i poświadczyć laktację oraz to, ze faktycznie kobieta karmi piersią? To kolejny argument za tym, że żądanie zaświadczenia jest bezcelowe.

Tak samo dużo wątpliwości czas w jakim korzystamy z tego uprawnienia. Czas trwania uprawnienia do przerw nie jest określony żadnym terminem końcowym, a to co go określa to jedynie predyspozycje Twoje i Twojego Malucha. Sama mogłabym wymienić znajome mi mamy, które karmiły w przedziale od kilku miesięcy, do kilku lat. Z racji często wydłużającego się okresu, korzystania z przerw na karmienie i braku możliwości weryfikacji, pracodawcy znowu obligują pracownice do przedłożenia zaświadczeń.

W doktrynie prawniczej również bardzo często znajdziemy poparcie dla stanowiska, obligującego do przedłożenia zaświadczenia o karmieniu piersią. Podkreśla się tutaj, iż karmienie piersią nie jest, ani nie może być w żaden sposób limitowane, co może powodować wątpliwości po stronie pracodawcy, co do podstaw korzystania z uprawnienia, w sytuacji gdy owy czas się bardzo przedłuża. Wydaje się więc, iż w takiej sytuacji jedynie zaświadczenie jest w stanie rozwiać wątpliwości. Podkreśla się również, iż w sytuacji przedłużania się okresu karmienia, pracodawca może oczekiwać aktualizacji zaświadczenia.

Moja opinia tutaj jest taka sama, jak powyżej. Niezależnie od wieku Dziecka, pracodawca nie ma podstaw do żądania zaświadczenia, a lekarz do jego wystawiania. 

Pozostaje również problematyka sytuacji, w której pracodawca poweźmie informacje o tym, iż przerwa na karmienie jest wykorzystywana niezgodnie z przeznaczeniem. Czy wówczas zobligowanie do przedłożenia zaświadczenia rozwiązuje problem? Niestety nie ma jednoznacznej odpowiedzi i każdą sytuację należałoby rozpatrzyć indywidualnie: chociażby pod kątem tego, na podstawie czego pracodawca twierdzi o niezgodnym wykorzystywaniu uprawnienia?

Podsumowując.

  • Przerwy udzielane są na podstawie Twojego pisemnego wniosku.
  • Czas przerw możemy łączyć.
  • Brak jest przepisów limitujących czas, w którym można korzystać z uprawnienia.
  • Za czas przerw, przysługuje wynagrodzenie.
  • Brak jest jednoznacznych przepisów, wskazujących sposób udowodnienia faktu karmienia piersią. Brak prawnych podstaw do żądania przedkładania zaświadczenia o karmieniu.
  • Ilość i długość przerw na karmienie piersią uzależniona jest od Twojego wymiaru czasu pracy,

Chcąc jak najpełniej przedstawić tematykę powrotu do pracy po urlopie macierzyńskim/rodzicielskim/wychowawczym, nie sposób nie wspomnieć o jeszcze jednym uprawnieniu, jakim jest skrócenie wymiaru czasu pracy. Jest to o tyle ważna konstrukcja, że zapewnia ona ochronę stosunku prawnego na kolejny rok pracy. Marzena | Mama Prawniczka

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 Kodeks Pracy, Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141 z późn. zm
w szczególności art 187, art. 300.
Ustawa z dnia dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny, Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93. z późn. zm, w szczególności art 6.

3 thoughts on “PRZERWY NA KARMIENIE – UPRAWNIENIA PO POWROCIE DO PRACY – cz.2”

  1. Witam. Sytuacja wyglada tak: 30 wrzesnia 2018 skonczyla mi sie umowa, wyplacenie świadczenia przejal ZUS (do marca 2019). Prawdopodobnie od stycznia 2019 bede miala możliwość powrotu do pracy na to samo stanowisko. Jak to wyglada z przerwa na karmienie piersia, czy taka mi przysługuje. Niby nowa umowa ale pracodawca ten sam..

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

}